اولين قتل‌عام در خاورميانه/ سالار سیف الدینی

یکشنبه, 25 فروردين 1398 ساعت 06:35 نوشته شده توسط  اندازه قلم کاهش اندازه قلم کاهش اندازه قلم افزایش اندازه قلم افزایش اندازه قلم

شرق: 24 آوريل سالروز نمادين نخستين کشتار سازمان‌يافته قرن بيستم است که منجر به پاکسازي نژادي نزديک به 1.5 ميليون نفر در ارمنستان غربي يا شرق آناتولي شد.

اين پروژه در سال‌هاي آخر امپراتوري عثماني پيامدهاي سياسي، اجتماعي و حتي ژئوپليتيکي داشت که در تعيين مرزهاي جديد بي‌تأثير نبود.

ابعاد حقوقي اين واقعه که پيش‌زمينه‌اي تجربي براي هولوکاست، کشتار کردها و شيعيان در عراق و ساير پاکسازي‌ها بود؛ تا به امروز گريبان‌گير عاملان آن است. اين نسل‌کشي بي‌رحمانه علاوه بر اينکه دموگرافي طبيعي خاورميانه را تغيير داد، جسارت کافي به مستبدان آينده در منطقه مانند صدام براي کشتار کردها و شيعيان داد.
وجدان جمعي ترکيه، مدت‌ها است که درباره اين تراژدي تاريخي حساس شده و زمزمه‌هاي جدي مبني بر عذرخواهي از ارامنه در قالب کمپين‌هاي مختلف آغاز شده است. «حسن جمال» نوه پسري جمال پاشا از سران دولت عثماني يکي از سه عامل اصلي اين نسل‌کشي، نمادي از وجدان آزرده ترک‌ها در برابر اين جنايت است. او با نوشتن کتابي با عنوان «نسل‌کشي ارامنه» سعي کرده است بخشي از آمال و رنج‌هاي تاريخي را التيام دهد.
بسياري از روشنفکران، نمايندگان مجلس و روزنامه‌نگاران ابراز تأسف و شرمندگي کرده‌اند. رجب طيب اردوغان در 23 آوريل 2014 با انتشار بيانيه‌اي هرچند از عنوان نسل‌کشي استفاده نکرد؛ اما از اين واقعه رسما عذرخواهي کرد. به‌هر‌حال وجدان ملي ترک‌ها از اين جنايت دولتي آزرده شده و انتظار مي‌رود ترکيه در سال‌هاي بعدي گام‌هاي مثبت‌تري در‌اين‌باره بردارد. ترکيه داراي يکي از پيشروترين جوامع مدني در منطقه است و همين خصلت باعث شده ديناميسم‌هاي داخلي آن مانند چراغي در تاريکي عمل کند. همين ويژگي است که ترکيه را با کشورهايي مانند عراق متفاوت كرده و يک سر‌و‌گردن فراتر قرار داده است؛ اما آنچه ژنوسايد را براي مردم منطقه خاورميانه مهم مي‌کند، دو نکته اساسي است:


نخست اينکه جنايت ژنوسايد اولين گام براي کشتار و پاکسازي نژادي از سوي عده‌اي افراطي در حکومت اتحاد و ترقي (دهه پاياني عمر عثماني) بود که خاورميانه را براي خشونت‌هاي مذهبي و قومي بعدي آماده کرد؛ بنابراين تقبيح مستمر و بدنامي «ايدئولوژي و عاملان» اين جنايت، فارغ از وابستگي ملي‌شان جوامع را براي مدارا و هم‌زيستي بيشتر آماده و تضمين مي‌کند تا شايد خاورميانه، در برابر ذهنيت و گفتمان افراط‌گري تا اندازه‌اي بيمه شود.
نکته دوم آسيبي است که کشور و مردم ايران از اين واقعه متحمل شدند. در تاريخ آمده است که ديگر اتباع مسيحي عثماني (موسوم به جيلوها) پس از مشاهده کشتار ارامنه، دست به شورش زده و از حکاري به سمت شمال‌غرب ايران حمله کرده و در نتيجه ستم‌هايی به مردم آذربايجان وارد کردند. دولت عثماني بدون آنکه مسئوليت رفتار اتباع خود را بپذيرد، چشم خود را بر رفتار آنها بست


همين نکته نشان مي‌دهد که امنيت کشورمان تا چه حد متأثر از حاشيه بيروني مرزهاست و سرريز اتفاقاتي از اين دست چگونه مي‌تواند امنيت ما را تحت تأثير خود قرار دهد.


 
البته ايران در آن دوران روزگار بي‌دولتي را در سال‌هاي پاياني قاجاريه سپري مي‌کرد؛ اما امروز کشور ما قدرتمند است و قادريم با چشم باز رخدادهاي اجتماعي و سياسي جدار بيروني مرزهاي خود را دنبال کرده و تمهيدات پيشگيرانه براي جلوگيري از رخدادهاي مشابه اتخاذ کنيم.

25 فروردین 98

 

http://www.sharghdaily.ir/fa/main/detail/218770/%D8%A7%D9%88%D9%84%D9%8A%D9%86-%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D8%B9%D8%A7%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%D8%AE%D8%A7%D9%88%D8%B1%D9%85%D9%8A%D8%A7%D9%86%D9%87

سالار سیف الدینی

سالار سیف الدینی، پژوهشگر مطالعات قومی

twitter:@salar_seyf

 

 

پست الکترونیکی این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

تحلیل راهبردی

سند هفته

طراحی وب سایت وب و تو

تازه ترین اخبار جمهوری باکو

cache/resized/639cc052e5b9299799dbba048b9bdf00.jpg
به گزارش وزارت دفاع جمهوری باکو، یک سرباز این ناحیه،حین تجسس و ورود غیرقانونی به حریم سرزمینی جمهوری قراباغ کوهستانی کشته شده است. این درجه دار جمهوری باکو در
cache/resized/c0d8b7195f9bf0f412583f524e61b3f8.jpg
به گزارش "ورزش سه"، زهرا نعمتی که فردا باید برای کسب مدال برنز رقابت های قهرمانی جهان تیراندازی با کمان معلولین در هلند تلاش کند، گویا پیشنهادی را از سوی
cache/resized/7156184b37e401decbb7ae74684c0871.jpg
نمایندگان سازمان نظامی "ناتو" با حضور در دریای خزر، ارزیابی اجرای معیارهای ناتو در واحدهای نیروی دریایی جمهوری باکو  در خزر را  تمرین  کردند . به گزارش پایگاه
cache/resized/bc0754eead09946cec6412aae33a42e8.jpg
یئودا آبراموف عضو شورای سیاست گذاری حزب حاکم جمهوری باکو در پاسخ به این پرسش که چرا علیرغم روابط حسنه دولت باکو با رژیم اسراییل هنوز این کشور سفارت خانه ندارد؟
cache/resized/f5531f484448d9f3a9e5f61ac51e20a5.jpg
وزیر امور خارجه ارمنستان از اسراییل خواست به جمهوری باکو سلاح نفروشد. به گزارش پایگاه اینترنتی " آخار" سهراب مناتساکانیان در گفتگو با شبکه " کان نیوز" گفت : "
cache/resized/ca0cda489279ce1bab0723d51f8756d5.jpg
به گزارش وب سایت خبری- تحلیلی آذریها، گروهی از رسانه های مهم اسرائیل طی سفری به باکو، به بررسی مناسبات دو کشور پرداختند. به گزارش آذرتاج (خبرگزاری رسمی)، هیات
cache/resized/7270ed6a873b85592a9ae1bd4ddc3339.jpg
روزنامه ینی مساوات طی مطلبی بر علیه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، اتهاماتی علیه این نیروی نظامی مطرح کرد. به گزارش وب سایت خبری- تحلیلی «آذریها» نشریه ینی
cache/resized/b240717036a81ef6208caf8d330d2333.jpg
گروهک موسوم به کانون به اصطلاح آذربایجان واحد با دعوت از گروههای تجزیه طلب و معاند ایرانی به باکو، نشستی تحت عنوان « اولین همایش آذربایجان واحد» برگزار کرد.
cache/resized/91dc85bdaba8c27a092a21bf92681ba6.jpg
  "دادگاه حقوق بشر" اروپا دولت جمهوری باکو را به پرداخت 24 هزار یورو جریمه بخاطر نقض حقوق سردبیر پیشین نشریه "صدای تالش" محکوم کرد. به گزارش پایگاه اینترنتی
cache/resized/7a5e93dfb94d6b0b22599416ff2c666c.jpg
بنا بر تصمیم دولت ارمنستان کلیه کسانی که طی سال‌های 1988 الی 1992 میلادی/1367 الی 1371، مجبور به ترک خانه‌های خود در جمهوری  باکو شده و به تابعیت جمهوری
cache/resized/025ded0b1262f74a1b9ab782f8bc61ad.jpg
میرزا حسنعلی اغلو تحلیلگر باکویی در یادداشتی از رویکرد ضدایرانی حزب مساوات به ویژه در میتینگ اخیر این حزب که به بهانه تنش در ناگورنو- قراباغ برگزار شده بود،
cache/resized/0d775c3718c0a3ff1d85a5c8578870b2.jpg
تعدادی از شهرداران فرانسه طی سفر به ارمنستان از جمهوری قراباغ کوهستانی دیدار کردند. به گزارش آذریها، وزارت امور خارجه باکو این اقدام را محکوم کرده است. سخنگوی